Fouten bij mozaïektegels leggen: dit gaat het vaakst mis
De meeste fouten bij mozaïektegels leggen ontstaan voor je de eerste sheet aandrukt: een ondergrond die niet vlak is, de verkeerde lijm en te weinig geduld bij het voegen. Mozaïek vergeeft minder dan een grote tegel, want elke oneffenheid komt terug in tientallen kleine tegeltjes. Hieronder staat per fout wat er misgaat en hoe je het voorkomt.
Wat gaat er het vaakst mis bij het leggen van mozaïek?
Mozaïek zit op een net of op folie, in sheets van ongeveer 30 bij 30 cm. Handig, maar je hebt per vel vier naden die moeten kloppen. Gaat er iets mis in de voorbereiding, dan zie je dat terug in een golvende wand, holle plekken of naden die je na het voegen kunt uitlezen.
Waarom begint bijna elke fout bij de ondergrond?
Een ondergrond die 3 mm uit het vlak loopt, zie je bij een tegel van 60 bij 60 cm nauwelijks. Bij tegeltjes van 20 bij 20 mm zie je het meteen, want het licht valt schuin over de kleine vlakjes. Leg een rei over de wand of vloer en kijk waar je licht ziet.
Herstel scheuren eerst, haal oude lijmresten weg en ontvet het oppervlak. Een vloer die niet vlak is, egaliseer je met een zelfnivellerende egaline. Een wand vlak je bij met reparatiemortel, en in de douche hoort daar een waterdichte afdichting bij.
Welke lijm hoort bij welke ondergrond?
Dit is de tweede klassieker: standaard poederlijm op een ondergrond waar hij niet thuishoort. Kies de lijm bij ondergrond en tegel samen. Voor glasmozaïek en witte natuursteen gebruik je witte lijm, want grijze lijm schemert door het glas heen.
| Situatie | Type lijm | Voorbeeld uit ons assortiment |
|---|---|---|
| Wand badkamer of keuken, keramiek | Pasta tegellijm, kant en klaar | Coba DTA 220 pasta tegellijm wit, 6 kg |
| Glasmozaïek of lichte natuursteen | Witte flexibele poederlijm | Witte lijm, nooit een grijze |
| Vloer, vloerverwarming, buiten | Flexibele poederlijm, C2 S1 of hoger | Flexlijm uit de verwerkingsmiddelen |
| Hout, metaal of een werkende ondergrond | Twee-componentenlijm op polyurethaan | Mapei Ultrabond Eco PU 2k, 5 kg |
Breng de lijm aan met een fijne lijmkam, 3 tot 4 mm bij tegeltjes van 20 bij 20 mm. Een grove kam van 10 mm duwt de lijm tussen de tegeltjes omhoog en dan sta je die er een half uur later weer uit te krabben. Werk per sheet, niet per vierkante meter, want de lijm vormt een vel zodra hij begint te drogen. Alle lijmen staan bij de verwerkingsmiddelen voor mozaïektegels.
Hoe lang moet je wachten voordat je gaat voegen?
Te vroeg voegen levert het vaakst echte schade op. De lijm moet hard zijn, anders verschuif je de sheets terwijl je de voeg erin werkt. Te vroeg schoonmaken is net zo erg: dan was je de voeg uit de naden en blijft een hol voegje achter waar water in trekt.
| Stap | Wachttijd | Let op |
|---|---|---|
| Lijm uit laten harden voor je gaat voegen | 24 uur | Ruimte tussen 10 en 25 °C |
| Voeg uit laten harden voor je naschoonmaakt | Minimaal 24 uur | Daarna met een vochtige spons, niet nat |
| Ruimte of douche weer in gebruik nemen | 24 tot 48 uur | Langer bij lage temperatuur |
| Natuursteen impregneren | Na het voegen, als alles droog is | Bij poreuze steen |
Werk niet onder de 10 °C en niet boven de 25 °C. In de kou hardt de lijm nauwelijks uit, in de volle zon droogt hij te snel en hecht hij niet. Een onverwarmde badkamer in januari is geen plek om mozaïek te leggen.
Waarom gaat het zo vaak mis met de voeg?
De voegmaat staat vast, want het net bepaalt de afstand tussen de tegeltjes. De vierkante glasmozaïek uit de Amsterdam serie heeft een voegmaat van 1,5 mm, een hexagon van gerecycled glas 3 mm. Een grove, korrelige cementvoeg past daar niet in.
In de douche en rond het zwembad is een epoxyvoeg de veiligere keuze. Epoxy neemt geen water op en schimmelt niet. Een cementgebonden voeg zoals Mapei Ultracolor Plus (5 kg) kan prima op een keukenwand, maar vraagt in een natte ruimte meer onderhoud. Werk je met epoxy, leg dan vooraf de Kerapoxy Cleaner klaar, want uitgehard haal je epoxy er niet meer af. De voegmaat per serie vind je op de productpagina's van het glasmozaïek.
Bij natuursteen mozaïek en kiezelmozaïek komt er een stap bij. Natuursteen is poreus: een donkere voeg kan uitslaan in de steen en een vlek geven die er niet meer uit gaat. Maak eerst een proefje op een los sheet en impregneer de steen na het voegen.
Hoeveel sheets heb je nodig, en hoeveel reken je mis?
De doos die je bijbestelt komt bijna altijd uit een andere partij en kan afwijken in kleur. Reken daarom in één keer 10 procent extra voor snijverlies. Let op: een doos is niet overal 1 m².
| Mozaïek | Sheetmaat | Sheets per doos | m² per doos | Gewicht |
|---|---|---|---|---|
| Amsterdam glasmozaïek vierkant | 322 x 322 mm | 10 | 1,04 m² | 7,0 kg |
| Valencia hexagon gerecycled glas | 278 x 325 mm | 11 | 1,00 m² | 11 kg |
| Stone Line kiezelmozaïek natuursteen | 300 x 300 mm | 11 | 1,00 m² | wisselt per partij |
| Barcelona porselein vierkant | 300 x 300 of 309 x 309 mm | zie productpagina | zie productpagina | zie productpagina |
Meet per wand en per vlak, niet de hele ruimte in één getal. Een douchewand van 2,40 bij 1,20 m is 2,88 m², plus 10 procent is 3,2 m², dus drie dozen van 1,04 m². De maten staan op elke productpagina bij de mozaïektegels voor de badkamer en bij de mozaïek vloertegels.
Welke fouten zie je pas na een jaar?
Drie dingen gaan pas later wringen. Het eerste is een ontbrekende uitzettingsvoeg. In hoeken en langs de rand van een vloer hoort een elastische voeg: siliconenkit zoals Mapei Mapesil AC in de kleur van je voeg. Zonder die ruimte knapt de voeg of komt een rij tegeltjes los.
Het tweede is de randafwerking. Een rauwe snijkant bij een buitenhoek houdt vuil vast. Werk hem af met een profiel of een omgezette rij tegeltjes.
Het derde is schoonmaken met het verkeerde middel. Azijn, ontkalker en schurende reinigers vreten een cementvoeg aan en etsen marmer. Een voeg die na een jaar zandig wordt, is bijna altijd aangetast. Gebruik een pH-neutrale reiniger en een zachte spons.
Zo pak je het aan
- Twijfel je over kleur? Bestel eerst een tegelmonster en leg dat in de ruimte zelf, bij daglicht en bij lamplicht.
- Twijfel je over lijm of voeg? Bekijk de lijmen, voegmiddelen en kitten of leg je situatie voor via contact.
- Liever eerst in het echt zien? Onze showroom in Volkel is op werkdagen open van 08:00 tot 20:00 uur en op zaterdag van 09:00 tot 15:30 uur.
Veelgestelde vragen
Hoe lang moet mozaïeklijm drogen voordat ik ga voegen?
Houd 24 uur aan bij een temperatuur tussen 10 en 25 °C. Is het kouder, dan wordt het langer. Druk voor je begint op een hoek van een sheet: beweegt er nog iets, dan is de lijm niet hard.
Welke lijmkam gebruik je voor mozaïektegels?
Een fijne kam van 3 tot 4 mm bij tegeltjes van 20 bij 20 mm. Een grove kam van 10 mm brengt te veel lijm aan, waardoor de lijm omhoog komt en de voeg verstopt. Bij tegeltjes van 44 bij 50 mm kun je iets ruimer werken.
Kan ik een cementvoeg gebruiken in de douche?
Dat kan, maar een epoxyvoeg is er beter op zijn plek. Epoxy neemt geen water op en schimmelt niet. Een cementgebonden voeg vraagt in een natte ruimte vaker onderhoud en kan donker uitslaan.
Hoeveel extra mozaïek moet ik bestellen?
Reken 10 procent extra voor snijverlies en houd een paar sheets over voor reparaties. Let op het aantal m² per doos: 1,04 m² bij de Amsterdam glasmozaïek, 1,00 m² bij een kiezelmozaïek van 300 bij 300 mm. Bijbestellen uit een andere partij kan kleurverschil geven.
Waarom zie ik de naden tussen de sheets terug in de wand?
Dan staan de buitenste rijen tegeltjes verder van elkaar dan de rijen binnen het vel. Leg de sheets niet strak tegen elkaar, maar houd dezelfde voegafstand aan als in het vel. Zolang de lijm nat is, kun je bijschuiven.
Mag ik mozaïek met azijn of ontkalker schoonmaken?
Nee. Azijn en ontkalker tasten een cementvoeg aan en etsen marmer en kalksteen. Gebruik een pH-neutrale reiniger met een zachte spons. Voor epoxyvoeg is er een eigen reiniger, zoals de Kerapoxy Cleaner.
